Türkiye’de 2025 yılında toplam 14 milyon TEU konteyner ve 553,3 milyon ton yük elleçlendiği, bu rakamların Cumhuriyet tarihinin rekoru olduğu belirtildi. Bu yıl sonu itibarıyla ise toplam konteyner elleçlemesinin 14,1 milyon TEU’ya, yük elleçleme miktarının ise 565 milyon tona ulaşarak yeni rekorlar kırması bekleniyor.
Limanlarda elleçlenen konteyner miktarı 2002-2012 döneminde yıllık ortalama yüzde 13,9 artış gösterirken, küresel ticaretin yavaşlaması ve konteyner ticaretinin doyma noktasına yaklaşmasıyla bu oran 2013-2025 döneminde yıllık yüzde 4,8’e düştü. Geçen yıl 14 milyon TEU’yu bulan konteyner elleçleme hacminin yüzde 84’ü Ambarlı, Kocaeli, Tekirdağ, Mersin ve Aliağa liman başkanlıklarına bağlı limanlarda gerçekleşti.
Elleçlenen yüklerin yüzde 36’sı ihracat amaçlı yüklerden oluşurken, bu kapsamda elleçlenen yük miktarı geçen yıl bir önceki yıla göre yüzde 3,3 artış gösterdi. Türkiye’deki küçük ölçekli, verimsiz ve dağınık liman altyapısı lojistik maliyetlerini yükseltirken, sektörde aşırı rekabete yol açarak liman işletmecilerinin karlılığını azaltıyor ve kaliteli liman altyapısının önünü tıkıyor. Bu çerçevede ülkedeki liman yatırımlarının bütüncül bir bakış açısıyla değerlendirilmesi önem taşıyor.
Türkiye limanları arasında taşınan yüklerin elleçleme miktarında da (kabotaj hattında) yeni rekorlar bekleniyor. Geçen yıl 69,7 milyon ton yükün elleçlendiği kabotajda, bu yıl sonunda miktarın 74,8 milyon tona ulaşması ve rekor zincirini sürdürmesi öngörülüyor. Söz konusu miktarda gelecek yılın sonunda da 77,8 milyon tonla yine rekor hedefleniyor.
Türkiye Liman İşletmecileri Derneği (TÜRKLİM) Yönetim Kurulu Başkanı Hamdi Erçelik, genel kargoda Akdeniz-Karadeniz hattında ve Marmara içi demir çelik yüklerinde artış yaşandığını belirtti. Erçelik, boş konteynerlerin kabotaj hacminde artışı beraberinde getirdiğini söyledi. Feribot hatlarındaki yük taşıma artışının kabotaj hacmindeki artışları desteklediğine dikkati çeken Erçelik, kara yolu ve demir yolu alternatiflerinin maliyet olarak yüksek kalması ve dış ticaret hacmindeki düşüşe paralel liman kapasitelerinde daha fazla kabotaj için imkan yaratılabilmesinin kabotajdaki artışı destekleyen temel unsurlar olduğunu ifade etti. Gelecek için petrol ve rafine petrol ürünlerinden elde edilen akaryakıt fiyatlarının yüksek seyredeceği beklentisi, kara ve demir yoluna alternatif olarak kabotaj tarafında pay artışı trendinin süreceğine işaret ediyor. Karadeniz’de savaş riskleri sebebiyle kıyıdan 12 deniz mile kadar olan ulusal sularda trafiğin artması da kabotaj taşımacılığını desteklemesi bekleniyor.
