Türkiye’de 5G’nin devreye alınmasıyla yeni nesil bağlantı teknolojilerine yönelik çalışmalar hız kazandı. Bu kapsamda, 6G haberleşme teknolojilerinin temel yapı taşlarından akıllı yüzey teknolojilerine dayanan yenilikçi şebeke ekipmanları, TÜBİTAK ve Turkcell işbirliğiyle prototip düzeyinde geliştirildi. Turkcell 6GEN.LAB yürütücülüğünde, TÜBİTAK MAM MİLTAL ve TÜBİTAK BİLGEM HİSAR laboratuvarı ekiplerinin ortak çalışmalarıyla statik ve uyarlanabilir akıllı yüzey tasarımlarına yönelik ilk ticari testler tamamlandı. Testler, tasarımların sinyal performansını dikkati çekici ölçüde artırdığını gösterdi.
Yeni nesil kablosuz şebekelerde kapsama ve sinyal yönlendirme kabiliyetlerini geliştirmeyi hedefleyen işbirliği kapsamında geliştirilen akıllı yüzey teknolojileri, ticari nitelikli altyepılara uygulandı. Bu sayede, özellikle kapsamanın sınırlı olduğu alanlarda daha güçlü ve sorunsuz bağlantı sağlanması hedefleniyor. Bu adımın, 6G’nin standartlaşma süreci öncesinde Türkiye’nin rekabetçi konumunu daha da güçlendirmesi öngörülüyor.
Mobil veri kullanımının artması, 5G ve ötesi teknolojilerle yüksek frekans bantlarının daha yaygın kullanılmasını gerektiriyor. Bu durum, özellikle yoğun nüfuslu şehir merkezlerinde ve kapalı alanlarda bağlantı kalitesinin sürekliliğini zorlaştırıyor. Geliştirilen akıllı yüzey prototip çözümleri, kablosuz ağların elektromanyetik yayılımını kontrol ederek, kapsamanın sınırlı olduğu veya sağlanamadığı alanlarda sinyal kalitesini ve erişimi artırıyor.
Yürütülen ortak AR-GE faaliyetleri sonucunda, çalışmalar laboratuvar ortamından çıkarılarak Turkcell Kartal Plaza ve TÜBİTAK Gebze Kampüsü’ndeki test altyapılarında sahaya taşındı. TÜBİTAK ekiplerince geliştirilen farklı akıllı yüzey teknolojilerine ait prototipler, 5G’nin yaygın olarak kullanılan 3,7 GHz ve 26 GHz frekanslarında test edildi.
Yüksek bant genişliği, yüksek veri hızı ve düşük gecikme sunması nedeniyle büyük önem taşıyan söz konusu frekanslarda yapılan ölçümlerde sinyal kapsamasının artırılması amaçlandı. Ticari nitelikli test ortamlarında incelenen çözümlerin sonuçları, geliştirilen teknolojilerin yalnızca teorik çerçevenin ötesine geçerek gerçek saha koşullarında da uygulanabildiğini gösterdi.
TÜBİTAK Başkanı Prof. Dr. Orhan Aydın, Türkiye’nin 6G teknolojilerinde yetkinlik kazanması ve küresel teknoloji ekosisteminde güçlü bir konuma ulaşması amacıyla araştırma merkezleri ve sanayi paydaşlarıyla işbirliği içerisinde çalıştıklarını belirtti. Aydın, Turkcell ile TÜBİTAK BİLGEM HİSAR ve TÜBİTAK MAM Fonksiyonel Malzemeler Laboratuvarı ekiplerinin işbirliğiyle yüksek frekanslı haberleşme teknolojilerine yönelik Türkiye’nin ilk yerli SRS, STS ve RIS tasarımlarını geliştirmekten memnuniyet duyduklarını kaydetti. N78 frekans bandında geliştirilen ilk yerli RIS prototipinin, ülkenin 6G vizyonu doğrultusunda önemli bir AR-GE kazanımı niteliğinde olduğunu vurguladı. Bu çalışmaların, yerli teknoloji geliştirme ve Türkiye’nin uluslararası standardizasyon süreçlerinde rekabetçi bir konuma ulaşması açısından değer taşıdığını ekledi.
Turkcell Şebeke Teknolojilerinden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Vehbi Çağrı Güngör, 5G yatırımlarını sürdürürken, 6G ile hayatlara girecek geniş bant ve düşük gecikmeli haberleşme servislerini en verimli şekilde sunmayı hedeflediklerini belirtti. Güngör, 6G’ye yönelik yerli inovasyonlarda öncü konumda olduklarını ve TÜBİTAK ekipleriyle yürüttükleri işbirliğiyle Türkiye’de ilk kez yerli prototiplerin geliştirilmesine katkı sağlamış olmaktan gurur duyduklarını ifade etti.
