Türkiye, uzay ve havacılık faaliyetleri için ayırdığı bütçeyi önemli ölçüde artırdı. 2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi’ne göre, bu alandaki program ödeneği 2027’de yüzde 181,7’lik artışla 24 milyar 587 milyon 454 bin liraya çıkarılacak. Böylece gelecek yılın ödeneği, bu yılın yaklaşık üç katına ulaşacak. Gelecek üç yılda (2027-2029) uzay ve havacılık projeleri için toplam 92 milyar 138 milyon 432 bin lira kaynak ayrılması öngörülüyor.
Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi’nde yer alan bilgilere göre, program için öngörülen kaynak 2028’de 30 milyar 597 milyon 399 bin liraya, 2029’da ise 36 milyar 953 milyon 579 bin liraya yükselecek. Bu artışlarla Türkiye, uzay ve havacılık alanında küresel rekabetteki konumunu güçlendirmeyi ve hava yolu ulaşımında güvenli, konforlu, çevreye duyarlı hizmetleri geliştirmeyi hedefliyor.
Bütçe gerekçesinin fonksiyonel sınıflandırması, hava yolu taşımacılığı tesislerinin inşası ve işletme hizmetleri için 2027’de 18 milyar 713 milyon 651 bin lira ayırdı. Bu tutarın 2028’de 23 milyar 860 milyon 234 bin liraya, 2029’da ise 29 milyar 573 milyon 297 bin liraya ulaşması bekleniyor. Programın performans hedefleri arasında havalimanı toplam yolcu sayısının 2027’de 272 milyona, 2028’de 282 milyona ve 2029’da 291 milyona çıkarılması yer alıyor.
Uzay alanında ise Milli Uzay Programı kapsamında teknoloji üretme kabiliyetinin artırılması öncelikli hedefler arasında bulunuyor. Kritik ve yüksek katma değerli uzay teknolojilerinin geliştirilmesi, ticarileştirilmesi ve yerli üretim kapasitesini güçlendirecek Ar-Ge faaliyetlerinin desteklenmesi planlanıyor. Araştırma, test ve doğrulama altyapılarının güçlendirilmesi de programın hedefleri arasında yer alıyor.
Türkiye, son yıllarda yer gözlem ve haberleşme uydularından insanlı bilim misyonlarına uzanan çeşitli projeleri başarıyla hayata geçirdi. İMECE ile metre altı çözünürlüklü yer gözlem kabiliyeti kazanan ülke, ilk yerli ve milli haberleşme uydusu Türksat 6A’yı da hizmete aldı. Yeni nesil haberleşme uydusu Türksat 7A’ya yönelik çalışmalar devam ediyor.
Türk Astronot ve Bilim Misyonu kapsamında Alper Gezeravcı, 2024’te Uluslararası Uzay İstasyonu’nda 13 bilimsel deney gerçekleştirdi. Aynı yıl Tuva Cihangir Atasever de yörünge altı araştırma uçuşunda 7 deneyi tamamladı. Türkiye, ayrıca 5-9 Ekim’de Antalya’da düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi’ne (IAC 2026) ev sahipliği yaparak uluslararası uzay camiasını bir araya getirdi.
Ay Araştırma Programı kapsamında ilk derin uzay görevi için hazırlıklar sürüyor. TÜBİTAK UZAY tarafından geliştirilen Ay uzay aracının üretim, montaj ve entegrasyon faaliyetleri tamamlandı. Yüzde 80’in üzerinde yerlilik oranına sahip araç için sistem seviyesi çevresel testler devam ediyor.
2027’de fırlatılması hedeflenen araçla Ay yörüngesinden görüntü ve bilimsel veri toplanması planlanıyor. Görev kapsamında yerli hibrit itki sisteminin derin uzayda çalıştırılması ve geliştirilen teknolojilerin uzay koşullarında denenmesi hedefleniyor. Türkiye Uzay Ajansı koordinasyonunda Somali’de bir uzay limanı yapılmasına yönelik proje için de çalışmalar devam ediyor.
